🎯
लक्ष्य परीक्षा
संयुक्त गट-ब, क व राज्यसेवा
⏱️
अपेक्षित वेळ
३० ते ४५ सेकंद
⚖️
गुणदान पद्धत
+१ गुण | -०.२५ निगेटिव्ह
📊
काठिण्य पातळी
मध्यम (७४% अचूकता)
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था STI Pre 2015 MEDIUM

.......... मधील विविध जाती धर्मांच्या कामगारांनी केलेल्या संपाला जवाहरलाल नेहरू आणि व्ही. व्ही. गिरी यासारख्या राष्ट्रीय नेत्यांनी पाठिंबा दिला होता.

EN The strike of workers of diverse castes and religions at .......... was supported by national leaders like Jawaharlal Nehru and V. V. Giri.
💡 स्वतः सोडवून पहा: खालील पर्यायांपैकी अचूक उत्तर निवडा:
A
गिरणी कामगार संघटना
Girni Kamgar Sanghatana
B
लीग फॉर स्ट्रगल अगेन्स्ट फॅसीझम अॅण्ड इम्पीरिअॅलिझम
League for Struggle Against Fascism and Imperialism
C
खरगपूर लोकोमोटिव्ह रिपेअर ॲण्ड मेन्टेनन्स वर्कशॉप
Kharagpur Locomotive Repair and Maintenance Workshop
D
सदर्न मराठा रेल्वे
Southern Maratha Railway
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (3) - सविस्तर स्पष्टीकरण

अचूक उत्तर: पर्याय (३) खरगपूर लोकोमोटिव्ह रिपेअर ॲण्ड मेन्टेनन्स वर्कशॉप

१९२७ मध्ये खरगपूर लोकोमोटिव्ह रिपेअर ॲण्ड मेन्टेनन्स वर्कशॉप (बंगाल नागपूर रेल्वे - BNR) मधील कामगारांनी पुकारलेल्या ऐतिहासिक संपाला पंडित जवाहरलाल नेहरू आणि व्ही. व्ही. गिरी यांसारख्या राष्ट्रीय नेत्यांनी सक्रिय पाठिंबा दिला होता.

सविस्तर विश्लेषण:

• पर्याय (३) बरोबर: १९२७ मध्ये खरगपूर येथील बंगाल-नागपूर रेल्वे (BNR) वर्कशॉपमध्ये कामगार कपात व वेतनाविरोधात मोठा संप झाला. व्ही. व्ही. गिरी हे या युनियनचे (BNR Railwaymen's Union) अध्यक्ष होते. पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी स्वतः खरगपूरला भेट देऊन कामगारांच्या सभेला संबोधित केले होते व संपाला पाठिंबा दिला होता.
• पर्याय (१) अयोग्य: गिरणी कामगार संघटना मुंबईमध्ये कार्यरत होती आणि तिचे नेतृत्व प्रामुख्याने डाव्या कम्युनिस्ट नेत्यांनी (उदा. श्रीपाद अमृत डांगे) केले होते.
• पर्याय (२) अयोग्य: ही एक आंतरराष्ट्रीय संस्थात्मक आघाडी होती, कामगार संप नव्हता.
• पर्याय (४) अयोग्य: सदर्न मराठा रेल्वेचा संप हा वेगळा होता, त्यात हा संयुक्त राष्ट्रीय सहभाग नव्हता.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

📌 MPSC परीक्षा टीप: व्ही. व्ही. गिरी हे ऑल इंडिया रेल्वेमेन्स फेडरेशन (AIRF) आणि AITUC चे दोनदा अध्यक्ष राहिले होते. नंतर ते भारताचे ४ थे राष्ट्रपती (१९६९-१९७४) बनले. ते स्वतः कामगार चळवळीतील अग्रगण्य नेते होते.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

Correct Answer: Option (3) Kharagpur Locomotive Repair and Maintenance Workshop

The historic railway strike at the Kharagpur Locomotive Repair and Maintenance Workshop (Bengal Nagpur Railway - BNR) in 1927 witnessed active solidarity and support from prominent national leaders including Jawaharlal Nehru and V.V. Giri.

Detailed Analysis:

• Option (3) is correct: In 1927, thousands of railway workers across diverse religious and caste backgrounds struck work against retrenchment at the BNR Kharagpur Workshop. V.V. Giri was the president of the BNR Railwaymen's Union, and Jawaharlal Nehru personally visited Kharagpur, addressed the striking workers, and expressed the Indian National Congress's solidarity.
• Option (1) is incorrect: The Girni Kamgar Union operated primarily in the textile mills of Bombay under communist leaders like S.A. Dange.
• Option (2) is incorrect: The League Against Imperialism was an international anti-colonial organization, not an Indian railway workshop strike.
• Option (4) is incorrect: The Southern Maratha Railway had separate localized labor agitations.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

📌 MPSC Exam Tip: V.V. Giri, who later became the 4th President of India (1969–1974), was a renowned trade unionist and twice President of the All India Trade Union Congress (AITUC).

format_list_bulleted पर्यायनिहाय सविस्तर विश्लेषण (Option Elimination Analysis)
✗ पर्याय (1) गिरणी कामगार संघटना (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
⚠️ पर्याय (2) लीग फॉर स्ट्रगल अगेन्स्ट फॅसीझम अॅण्ड इम्पीरिअॅलिझम (फसवणारा पर्याय - Distractor): हा पर्याय सामान्यतः परीक्षेत विद्यार्थ्यांना संभ्रमात टाकण्यासाठी दिला जातो. संबंधित संकल्पनेशी अंशतः साधर्म्य वाटले तरी या प्रश्नाच्या संदर्भात हा पर्याय अयोग्य ठरतो.
✓ पर्याय (3) खरगपूर लोकोमोटिव्ह रिपेअर ॲण्ड मेन्टेनन्स वर्कशॉप (अचूक उत्तर): [gold]**अचूक उत्तर: पर्याय (३) खरगपूर लोकोमोटिव्ह रिपेअर ॲण्ड मेन्टेनन्स वर्कशॉप**[/gold]
✗ पर्याय (4) सदर्न मराठा रेल्वे (अयोग्य): हा पर्याय संबंधित नियमांनुसार किंवा ऐतिहासिक/वैज्ञानिक तथ्यांनुसार लागू होत नाही (अयोग्य पर्याय).
💡 विद्यार्थी कुठे चुकतात? (Common Student Mistake):
प्रश्नातील नकारात्मक शब्द (उदा. 'नाही', 'अयोग्य', 'केवळ', 'सर्व बरोबर') घाईगडबडीत नीट न वाचल्यामुळे अनेक विद्यार्थी चुकीचा पर्याय निवडतात. प्रश्न काळजीपूर्वक वाचूनच अंतिम उत्तर निश्चित करावे.
assignment 🎯 या अभ्यास घटकावरील विशेष टेस्ट सिरीज (Topic-Specific Test Series)

'राजकीय पक्ष, मान्यता व दबाव गट' या घटकावरील आपली तयारी तपासण्यासाठी खालील मोफत टेस्ट सोडवून पहा. टेस्ट पूर्ण झाल्यावर लगेच आपले गुण व ऑल-महाराष्ट्र रँक तपासा.

📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-क मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC संयुक्त गट-ब मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (पेपर २: सामान्य अध्ययन व बुद्धिमत्ता)
quiz 100 प्रश्न timer 60 मिनिटे military_tech 100 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
MPSC राज्यसेवा मुख्य परीक्षा सराव टेस्ट २ (GS-2: भारतीय संविधान व राजकारण)
quiz 100 प्रश्न timer 120 मिनिटे military_tech 150 गुण
📚 विषय चाचणी मोफत टेस्ट
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विशेष चाचणी ०१
quiz 50 प्रश्न timer 45 मिनिटे military_tech 50 गुण
menu_book घटक संकल्पना व स्मरण मुद्दे: राजकीय पक्ष, मान्यता व दबाव गट

MPSC संयुक्त गट-ब (PSI, STI, ASO), संयुक्त गट-क आणि राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षेमध्ये 'राजकीय पक्ष, मान्यता व दबाव गट' या घटकावर सातत्याने संकल्पनाधारित व तथ्यात्मक प्रश्न विचारले जातात. या घटकाचा सखोल अभ्यास केल्यास परीक्षेत हक्काचे गुण मिळवणे शक्य होते.

क्र. परीक्षेसाठी महत्त्वाचे स्मरण मुद्दे व संकल्पना (High-Yield Facts)
1 परीक्षेतील अभ्यासक्रम: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयांतर्गत 'राजकीय पक्ष, मान्यता व दबाव गट' हा अत्यंत महत्त्वपूर्ण पायाभूत अभ्यास घटक आहे.
2 तथ्य व संकल्पनांची सांगड: या घटकातील व्याख्या, मूलभूत तत्त्वे, कलमे, कायदे किंवा नियमांची अचूक माहिती असणे अनिवार्य आहे.
3 मागील वर्षांचे विश्लेषण (PYQ Trend): मागील वर्षांमधील MPSC प्रश्नपत्रिकांचे विश्लेषण केल्यास या घटकावर थेट आणि विधानात्मक प्रश्न नियमित विचारलेले आढळतात.
4 वेळ व्यवस्थापन: अशा स्वरूपाचे वस्तुनिष्ठ बहुपर्यायी प्रश्न सोडवण्यासाठी सरासरी ३० ते ४५ सेकंदांचा वेळ पुरेसा ठरतो.
5 उजळणी रणनीती: परीक्षेच्या अंतिम टप्प्यात या घटकातील महत्त्वाचे अपवाद, कालरेषा व स्मरण तक्त्यांची नियमित उजळणी करावी.
📊 MPSC परीक्षेतील गुणभार विश्लेषण: भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था विषयातील 'राजकीय पक्ष, मान्यता व दबाव गट' या घटकावर MPSC संयुक्त पूर्व व मुख्य परीक्षेत दरवर्षी किमान १ ते २ प्रश्न निश्चित विचारले जातात.

stars परीक्षेसाठी महत्त्वाचे ५ सुवर्ण निष्कर्ष (Key Exam Takeaways)

help_outline वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (Frequently Asked Questions)
हा प्रश्न MPSC च्या कोणत्या परीक्षांसाठी उपयुक्त आहे? expand_more
हा प्रश्न MPSC संयुक्त पूर्व परीक्षा (गट-ब व गट-क), राज्यसेवा पूर्व व मुख्य परीक्षा, तसेच पोलीस भरती, तलाठी व सर्व महाराष्ट्र स्पर्धा परीक्षांसाठी अत्यंत उपयुक्त आहे.
'राजकीय पक्ष, मान्यता व दबाव गट' या घटकाची तयारी कशी करावी? expand_more
या घटकाची तयारी करताना प्रथम मूलभूत पाठ्यपुस्तके (स्टेट बोर्ड / संदर्भ पुस्तके) वाचावीत, त्यानंतर मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) सोडवाव्यात आणि सराव चाचण्यांद्वारे वेळेचे नियोजन साधावे.
MPSC परीक्षेत या विषयाचे गुणदान व काठिण्य पातळी कशी असते? expand_more
MPSC पूर्व परीक्षेत सामान्यतः प्रत्येक प्रश्नाला १ गुण असतो आणि चुकीच्या उत्तरासाठी ०.२५ गुण (१/४) वजा केले जातात. या घटकातील प्रश्नांची काठिण्य पातळी मध्यम ते उच्च स्वरूपाची असते.
quiz याच घटकावरील आणखी महत्त्वाचे सराव प्रश्न (Practice Related Questions)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
💬 या प्रश्नाबाबत काही शंका आहे का?
आमच्या MPSC शिक्षक व विषय तज्ञांशी थेट व्हॉट्सअॅपवर चर्चा करा.
व्हॉट्सअॅपवर शंका विचारा 💬
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF → Combine Study Guide →