अचूक उत्तर: पर्याय (३) [खंड 8]
सविस्तर कायदेशीर विश्लेषण:
माहितीचा अधिकार अधिनियम, २००५ च्या कलम ७ च्या पोटकलम (८) [Section 7(8)] नुसार:
"जेव्हा पोटकलम (१) अन्वये माहिती मिळवण्याचा विनंती अर्ज फेटाळण्यात आला असेल त्याबाबतीत, जन माहिती अधिकारी विनंती करणाऱ्या व्यक्तीस पुढील बाबी कळवील:
(i)
असा विनंती अर्ज फेटाळण्याची कारणे,
(ii)
ज्या कालावधीत असा अर्ज फेटाळल्याच्या विरोधात अपील करता येईल तो कालावधी, आणि
(iii)
अपील प्राधिकरणाचा तपशील."
इतर पोटकलमांचे विश्लेषण:
•
पोटकलम (४): संवेदी विकलांग व्यक्तींना माहिती पाहण्यासाठी वाजवी साहाय्य करणे.
•
पोटकलम (५): माहितीच्या प्रतींसाठी शुल्क आकारणे व दारिद्र्य रेषेखालील व्यक्तींना मोफत देणे.
•
पोटकलम (६): विहित मुदतीत माहिती न दिल्यास ती मोफत देणे.
त्यामुळे अर्ज फेटाळताना कारणे व तपशील कळवण्याची तरतूद पोटकलम / खंड (८) मध्ये आहे.
📌 MPSC परीक्षा टीप:
कलम ७ ची महत्त्वाची पोटकलमे:
•
७(१): ३० दिवसांत माहिती देणे किंवा फेटाळणे (जीवित/स्वातंत्र्य = ४८ तास).
•
७(५): बीपीएल अर्जदारांना शुल्कमाफी.
•
७(६): उशीर झाल्यास मोफत माहिती देणे.
•
७(८): अर्ज फेटाळल्यास कारणे, मुदत व अपील प्राधिकरणाचा पत्ता देणे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) [Sub-section (8)]
Detailed Legal Analysis:
Under Section 7(8) of the Right to Information Act, 2005:
Where a request has been rejected under sub-section (1), the Central Public Information Officer or State Public Information Officer shall communicate to the person making the request:
(i)
The reasons for such rejection;
(ii)
The period within which an appeal against such rejection may be preferred; and
(iii)
The particulars of the appellate authority.
Analysis of Other Sub-sections:
•
Sub-section (4): Assistance to sensory disabled persons.
•
Sub-section (5): Fee regulation and BPL fee exemption.
•
Sub-section (6): Failure to adhere to timeline triggers free information.
Therefore, the rejection notice requirements are codified in sub-section (8).
📌 MPSC Exam Tip:
Section 7 Sub-sections:
•
7(1): 30 days disposal / 48 hours for life & liberty.
•
7(5): BPL fee waiver.
•
7(6): Deemed refusal ➔ Free information.
•
7(8): Mandatory contents of rejection communication.
