महाराष्ट्र जमीन महसूल प्रणालीमध्ये 'मिळकत पत्रिका' (Property Card / नगर भूमापन प्रमाणपत्र) प्रामुख्याने कोणत्या क्षेत्रातील जमिनीच्या मालकी हक्काचा अधिकृत पुरावा म्हणून दिली जाते?
EN
Under the Maharashtra land records system, for which category of land is the 'Property Card' (Milkat Patrika / City Survey Certificate) issued as statutory proof of ownership?
योग्य उत्तर पर्याय (2) आहे.
विश्लेषण:
•
मिळकत पत्रिका (Property Card): महाराष्ट्र जमीन महसूल संहितेनुसार, ज्या भागात 'नगर भूमापन' (City Survey) पूर्ण झाले आहे अशा शहरी, निमशहरी आणि गावातील गावठाण हद्दीतील बिगरशेती (NA) मालमत्तांसाठी मिळकत पत्रिका दिली जाते.
•
यात मालमत्तेचा सी.टी.एस. क्रमांक (City Survey Number), मालकाचे नाव, जमिनीचे क्षेत्रफळ, पोटहिस्सा, आणि मालमत्तेवरील कर्जाचा बोजा (Encumbrance) नोंदवलेला असतो.
•
७/१२ उतारा विरुद्ध मिळकत पत्रिका:
•
ग्रामीण शेतजमिनीसाठी: ७/१२ उतारा (7/12 Extract).
•
नागरी व बिगरशेती जमिनीसाठी: मिळकत पत्रिका (Property Card).
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
पर्याय (1) साठी ७/१२ उतारा असतो.
•
पर्याय (3) व (4) महसूल खात्याच्या इतर वन व खनिज कायद्यांखाली येतात.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
भारत सरकारच्या 'स्वामित्व योजना' (SVAMITVA Scheme) अंतर्गत ड्रोनद्वारे मोजणी करून ग्रामीण गावठाणातील रहिवाशांनाही आता Property Card (सनद) दिले जात आहे.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
The correct answer is Option (2).
Analysis:
•
Property Card (Milkat Patrika / PR Card): In areas covered under the City Survey (Nagar Bhumapan) within urban, municipal, or designated Gaothan limits, ownership of non-agricultural (NA) land and built properties is verified via the Property Card.
•
Features: Records City Survey Number (CTS No.), owner's title, plot dimensions, easement rights, and encumbrances/mortgages.
•
7/12 Extract vs. Property Card:
•
Agricultural / Rural farmland: 7/12 Extract.
•
Non-Agricultural / Urban property: Property Card.
Distractor Analysis:
•
Option (1) utilizes the 7/12 extract.
•
Options (3) and (4) fall under reserved forest and minor mineral mining tenures.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Under the Central Government's SVAMITVA scheme, drone-based surveying is extending Property Cards (Sanads) to rural Gaothan inhabitants across Maharashtra.