भारतात उपग्रह बनविण्याचे मुख्य केंद्र कोठे आहे ? अ) यु.आर.एस.सी., बंगलोर ब) व्ही.एस.एस.सी., थीरुवनंतपूरम क) टी.ई.आर.एल.एस., धुंबा ड) सतिश धवन स्पेस रिसर्च सेंटर, श्रीहरीकोटा पर्यायी उत्तरे :
EN
Where is the premier centre for designing and fabricating satellites in India located?
a. URSC, Bengaluru
b. VSSC, Thiruvananthapuram
c. TERLS, Thumba
d. Satish Dhawan Space Centre, Sriharikota
Alternative Answers:
योग्य उत्तर: पर्याय (२) अ [यु.आर.एस.सी., बंगलोर]
स्पष्टीकरण:
•
URSC (U R Rao Satellite Centre - यु.आर. राव उपग्रह केंद्र): हे बंगळुरू (कर्नाटक) येथे स्थित असून ते भारतातील उपग्रह निर्मितीचे मुख्य केंद्र (Lead Centre for building satellites) आहे.
•
इतिहास: सुरुवातीला या केंद्राचे नाव ISAC (ISRO Satellite Centre) असे होते. भारताचे प्रसिद्ध शास्त्रज्ञ आणि इस्रोचे माजी अध्यक्ष प्रो. यू. आर. राव यांच्या सन्मानार्थ २०१८ मध्ये याचे नामकरण 'यू. आर. राव सॅटेलाइट सेंटर' (URSC) करण्यात आले.
•
उपलब्धी: भारताचा पहिला उपग्रह 'आर्यभट्ट' (१९७५) पासून ते चांद्रयान, मंगळयान आणि NavIC पर्यंतच्या सर्व उपग्रहांचे डिझाइन, विकास आणि असेंब्ली याच केंद्रात झाली आहे.
•
इतर केंद्रांची कार्ये:
•
VSSC (विक्रम साराभाई स्पेस सेंटर - तिरुवनंतपुरम): रॉकेट आणि प्रक्षेपक वाहने (PSLV, GSLV) विकसित करण्याचे केंद्र.
•
SDSC SHAR (सतीश धवन स्पेस सेंटर - श्रीहरिकोटा): रॉकेट आणि उपग्रह अवकाशात सोडण्याचे मुख्य प्रक्षेपण केंद्र (Spaceport).
•
TERLS (थुंबा): सुरुवातीचे साउंडिंग रॉकेट प्रक्षेपण केंद्र.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
उपग्रह बनवणारे केंद्र: URSC, बंगळुरू
•
रॉकेट बनवणारे केंद्र: VSSC, तिरुवनंतपुरम
•
रॉकेट प्रक्षेपित करणारे केंद्र: SDSC SHAR, श्रीहरिकोटा
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) a [URSC, Bengaluru]
Explanation:
•
URSC (U R Rao Satellite Centre): Located in Bengaluru, Karnataka, it is the lead centre of ISRO for the design, development, integration, and testing of all Indian scientific, communication, navigation, and earth observation satellites.
•
Historical Background: Formerly known as ISAC (ISRO Satellite Centre), it was renamed in 2018 in honor of Dr. U. R. Rao, the pioneer behind India's first satellite 'Aryabhata' (1975) and former ISRO Chairman.
•
Roles of Other Key ISRO Facilities:
•
VSSC (Vikram Sarabhai Space Centre, Thiruvananthapuram): Lead centre for launch vehicle development (SLV, PSLV, GSLV, LVM3).
•
SDSC SHAR (Satish Dhawan Space Centre, Sriharikota): India's primary spaceport for satellite launch operations.
•
TERLS (Thumba Equatorial Rocket Launching Station): Sounding rocket launch facility in Kerala.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Core ISRO Centre functions:
•
Satellites Lead Centre: URSC, Bengaluru
•
Rockets/Launch Vehicles Lead Centre: VSSC, Thiruvananthapuram
•
Launch Operations/Spaceport: SDSC SHAR, Sriharikota