भारतीय साक्षी पुरावा अधिनियमाच्या संदर्भात योग्य विधान कोणते आहे? अ) राज्य सरकारने पारीत केलेले आणि नोंदलेले कायदे हे सार्वजनिक दस्तऐवज आहेत. ब) खाजगी व्यक्तींनी नोंदणी केलेले त्याचे मृत्युपत्र हा खाजगी दस्तऐवज आहे. पर्यायी उत्तरे :
EN
Which is the correct statement with reference to the Indian Evidence Act?
a) Acts passed and recorded by the State Government are public documents.
b) A registered will executed by a private individual is a private document.
Alternative Answers:
अचूक उत्तर: पर्याय (२) विधान अ बरोबर असून ब चूक आहे.
स्पष्टीकरण:
•
विधान (अ): कलम ७४(१) नुसार राज्य शासनाने पारित केलेले कायदे हे सार्वभौम सत्तेच्या कृतींच्या नोंदी असल्याने ते 'सार्वजनिक दस्तऐवज' (Public documents) आहेत. (विधान 'अ' बरोबर आहे).
•
विधान (ब): कलम ७४(२) नुसार, कोणत्याही खाजगी व्यक्तीच्या दस्तऐवजांची (उदा. मृत्यूपत्र / विल) शासकीय निबंधकाकडे केलेली सार्वजनिक नोंद ही कायद्यानुसार 'सार्वजनिक दस्तऐवजांच्या' (Public records of private documents) व्याख्येत येते. त्यामुळे केवळ खाजगी दस्तऐवज म्हणणे कायदेशीर दृष्टिकोनातून अपूर्ण/चूक ठरते. (विधान 'ब' चूक मानले गेले आहे).
•
त्यामुळे विधान 'अ' बरोबर असून 'ब' चूक आहे.
•
अचूक उत्तर पर्याय (२) आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप: कलम ७४: शासनाने केलेले कायदे आणि खाजगी दस्तऐवजांची शासकीय नोंदवहीतील नोंद हे सार्वजनिक दस्तऐवज मानले जातात.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) Statement a is correct and b is incorrect
Explanation:
•
Statement (a): Acts passed by the State Government constitute sovereign legislative acts and are unquestioned public documents under Section 74(1)(iii). (Statement a is correct).
•
Statement (b): Under Section 74(2), public records kept in any State of private documents (such as registered wills in the Sub-Registrar's books) fall within the definition of public documents. Hence, characterizing it strictly as a private document is legally incorrect.
•
Hence, Statement a is correct and b is incorrect.
•
Hence, Option (2) is the correct answer.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip: Under Section 74(2), registered records of private instruments maintained in public registry offices become public documents.