खालीलपैकी भारतीय संघ राज्यासंदर्भात कोणते वैशिष्ट्ये चुकीचे आहे?
EN
Which of the following features is incorrect regarding the Indian Federation?
योग्य उत्तर: पर्याय (1) दुहेरी नागरिकत्व
सविस्तर स्पष्टीकरण:
1.
दुहेरी नागरिकत्व (Dual Citizenship) हे चुकीचे वैशिष्ट्य आहे:
•
भारतीय राज्यघटनेत अमेरिकेसारखे दुहेरी नागरिकत्व (संघाचे व राज्याचे स्वतंत्र) नसून केवळ 'एकच नागरिकत्व' (Single Citizenship) आहे. सर्व नागरिक हे केवळ भारताचे नागरिक असतात.
2.
इतर पर्याय बरोबर आहेत:
•
दुहेरी शासनव्यवस्था: केंद्र सरकार आणि राज्य सरकारे अशी दुहेरी शासन प्रणाली कार्यरत आहे.
•
लिखित राज्यघटना: केंद्र आणि राज्यांचे अधिकार संविधानात लिखित स्वरूपात नमूद आहेत.
•
सत्ता विभाजन: ७ व्या अनुसूचीमध्ये केंद्र, राज्य आणि समवर्ती सूचीद्वारे अधिकारांची विभागणी आहे.
त्यामुळे 'दुहेरी नागरिकत्व' हे भारतीय संघराज्याचे वैशिष्ट्य नाही.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
भारताने एकेरी नागरिकत्वाची (Single Citizenship) तरतूद ब्रिटनच्या राज्यघटनेवरून घेतली आहे, ज्यामुळे देशाची राष्ट्रीय एकात्मता आणि बंधुभाव अबाधित राहतो.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) Dual citizenship
Detailed Explanation:
1.
Dual Citizenship is incorrect:
•
Unlike the classical federation of the United States (which features dual citizenship of both the federal government and the individual state), the Indian Constitution provides for Single Citizenship for the entire country.
2.
Other options are authentic federal features:
•
Dual government system: Constitutional co-existence of Union and State governments.
•
Written Constitution: Specifies the jurisdictions and boundaries of both levels.
•
Division of powers: Explicit distribution via the Seventh Schedule.
Therefore, Dual Citizenship is NOT a feature of the Indian federation.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
India borrowed the feature of Single Citizenship from the United Kingdom to foster emotional integration and national unity across linguistically diverse regions.