भारतामध्ये आधुनिक संसदीय शासनव्यवस्थेची आणि स्वतंत्र विधान परिषदेची (छोटी संसद) बीजे रोवणारा पहिला ऐतिहासिक ब्रिटिश कायदा खालीलपैकी कोणता होता?
EN
Which of the following landmark British enactments served as the genesis of the modern parliamentary system and an all-India legislative council ('mini-parliament') in India?
योग्य उत्तर: पर्याय (२) - १८५३ चा सनदी कायदा (Charter Act of 1853).
विश्लेषण:
•
१८५३ च्या सनदी कायद्याने (Charter Act of 1853) गव्हर्नर-जनरलच्या परिषदेची 'कायदेविषयक' आणि 'कार्यकारी' कार्ये प्रथमच वेगळी केली.
•
कायदे करण्यासाठी ६ नवीन सदस्य (विधान परिषद सदस्य) जोडण्यात आले, ज्यामुळे १२ सदस्यीय 'भारतीय (केंद्रीय) विधान परिषद' अस्तित्वात आली. या परिषदेने ब्रिटिश संसदेच्या पद्धतींचा अवलंब केल्याने तिला 'छोटी संसद' (Mini-Parliament) म्हटले गेले.
•
याद्वारे सनदी सेवांसाठी खुली स्पर्धा परीक्षा (Open Competition System) सुरू करण्यात आली (मॅकॅले समिती, १८५४).
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
ईस्ट इंडिया कंपनीच्या कारकिर्दीतील हा शेवटचा सनदी कायदा (Charter Act) होता. यानंतर १८५७ च्या उठावानंतर १८५८ च्या कायद्याने सत्ता थेट ब्रिटिश राणीकडे गेली.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) - Charter Act of 1853.
Analysis:
•
The Charter Act of 1853 for the first time separated the legislative and executive functions of the Governor-General's council.
•
It added six new members called legislative councillors to the council, creating a 12-member Indian (Central) Legislative Council which functioned as a 'mini-parliament' adopting the procedures of the British Parliament.
•
It also introduced an open competition system for the recruitment of civil servants (Macaulay Committee, 1854).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
This was the last of the series of Charter Acts passed by the British Parliament for the East India Company.