Which of the following words is an example of polysemy ? a. A big and small b. Bank (financial institution and river bank) c. Dog and cat d. Happy and sad
योग्य उत्तर: पर्याय १ (b only)
भाषाविज्ञान व शब्दार्थशास्त्र (Linguistics & Semantics) विश्लेषण:
•
Polysemy (अनेकार्थकता / एकाच शब्दाचे बहुविध अर्थ): जेव्हा एकाच शब्दाचे एकापेक्षा अधिक वेगवेगळे परंतु संबंधित किंवा विशिष्ट अर्थ असतात, तेव्हा त्याला भाषाविज्ञानात Polysemy (पॉलीसेमी) म्हटले जाते (उदा. *Bank* = पैशांची देवाणघेवाण करणारी वित्तीय संस्था आणि नदीचा काठ/किनारा; तसेच *Foot* = शरीराचा अवयव आणि पर्वताचा पायथा).
•
इतर विधानांचे वर्गीकरण:
•
a. Big and small: हे विरुद्धार्थी शब्द (Antonyms) आहेत.
•
c. Dog and cat: हे सह-वर्गातील प्राणीवाचक शब्द (Co-hyponyms) आहेत.
•
d. Happy and sad: हे परस्परविरोधी शब्द (Antonyms) आहेत.
•
म्हणून केवळ विधान b हे Polysemy चे उदाहरण आहे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
Polysemy: एकाच शब्दाचे अनेक अर्थ (उदा. *Bank, Head, Foot, Run*).
•
Homonyms: स्पेलिंग किंवा उच्चार सारखा पण अर्थ पूर्णपणे वेगळा.
•
Antonyms: विरुद्धार्थी शब्द (उदा. *Big/Small, Happy/Sad*).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 (b only)
Linguistic & Semantic Principles:
•
Polysemy: The capacity for a single lexical item (word) to have multiple distinct meanings or semantic extensions.
•
For example, Bank:
1.
A financial establishment where money is deposited and borrowed.
2.
The sloping land bordering a river or body of water.
•
Classification of Other Pairs:
•
a. Big and small: Binary antonyms (opposites).
•
c. Dog and cat: Co-hyponyms under the superordinate category of animals/pets.
•
d. Happy and sad: Antonyms denoting emotional states.
•
Therefore, only b exemplifies polysemy.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Linguistic terms to know:
•
Polysemy: Single word with multiple meanings (*Bank, Paper, Mouse*).
•
Synonymy: Different words with similar meanings.
•
Antonymy: Words with opposite meanings.