सराव केंद्र ➔
भारतीय राज्यघटना व राज्यव्यवस्था Rajyaseva Mains 2024 MEDIUM

खालीलपैकी कोण आंतरराज्य परिषदेचा सदस्य असणार नाही ?

EN Who among the following is NOT a member of the Inter-State Council?
A
पंतप्रधान Prime Minister
B
सर्व राज्यांचे मुख्यमंत्री Chief Ministers of all States
C
विधानसभा असलेल्या केंद्रशासित प्रदेशांचे मुख्यमंत्री Chief Ministers of Union Territories having Legislative Assemblies
✓
राष्ट्रपती The President
✓ योग्य उत्तर (Correct Answer)
जाहिरात • ADVERTISEMENT
verified योग्य उत्तर: पर्याय (4) - सविस्तर स्पष्टीकरण

योग्य उत्तर पर्याय (४) राष्ट्रपती हे आहे.

स्पष्टीकरण:

• आंतर-राज्य परिषदेची (Inter-State Council) रचना:
• संविधानाच्या अनुच्छेद २६३ अंतर्गत स्थापन झालेल्या आंतर-राज्य परिषदेमध्ये खालील घटकांचा समावेश असतो:
1. अध्यक्ष: भारताचे पंतप्रधान (पर्याय १).
2. सदस्य: सर्व राज्यांचे मुख्यमंत्री (पर्याय २).
3. सदस्य: विधानसभा असणाऱ्या केंद्रशासित प्रदेशांचे मुख्यमंत्री (उदा. दिल्ली, पुडुचेरी, जम्मू-काश्मीर) - (पर्याय ३).
4. सदस्य: विधानसभा नसलेल्या केंद्रशासित प्रदेशांचे प्रशासक/उपराज्यपाल.
5. सदस्य: ज्या राज्यांमध्ये राष्ट्रपती राजवट लागू आहे, त्या राज्यांचे राज्यपाल.
6. सदस्य: पंतप्रधानांनी नामनिर्देशित केलेले ६ केंद्रीय कॅबिनेट मंत्री.
• राष्ट्रपती हे आंतर-राज्य परिषदेचे सदस्य नसतात. राष्ट्रपती केवळ ही परिषद स्थापन करण्याचा आदेश जारी करतात.
• म्हणून राष्ट्रपती हे या परिषदेचे सदस्य असणार नाहीत.
💡 MPSC परीक्षा टीप परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट

आंतर-राज्य परिषदेची बैठक वर्षातून किमान तीन वेळा होणे अपेक्षित असते. परिषदेचे सर्व निर्णय सहमतीने (Consensus) घेतले जातात.

translate English Explanation / स्पष्टीकरण:

The correct answer is Option (4): The President.

Explanation:

• Composition of the Inter-State Council (Article 263):
• Chairman: The Prime Minister of India (Option 1).
• Members:
• Chief Ministers of all States (Option 2).
• Chief Ministers of Union Territories having legislative assemblies (Option 3).
• Administrators of UTs without legislative assemblies.
• Governors of States under President's Rule.
• Six Union Cabinet Ministers nominated by the Prime Minister.
• The President of India is NOT a member of the Inter-State Council. The President acts as the establishing authority by issuing the notification under Article 263.
• Therefore, the President is not a member.
💡 MPSC EXAM TIP High-Yield Exam Strategy Tip

The Inter-State Council is mandated to meet at least thrice a year. Its proceedings are held in camera and all issues are decided by consensus.

जाहिरात • ADVERTISEMENT

📱 ५०,०००+ MPSC सराव प्रश्न व टेस्ट सिरीज मोफत!

MPSC गट-क, गट-ब आणि राज्यसेवा परीक्षेच्या सर्व मागील वर्षांच्या प्रश्नपत्रिका (PYQs) थेट मोबाईलवर सोडवा.

Google Play वरून ॲप मिळवा 📲
📄 MPSC मागील वर्षांच्या अधिकृत प्रश्नपत्रिका व आन्सर की डाऊनलोड करा:

२००२ ते २०२६ पर्यंतच्या सर्व संयुक्त गट-ब, गट-क व राज्यसेवा प्रश्नपत्रिका PDF मोफत उपलब्ध.

सर्व प्रश्नपत्रिका PDF (Year Wise) → Combine Study Guide →