पत्नी, मुले व वृद्ध पालक फौ.प्र. सं. चा पुढील कलमानुसार पोटगी मागु शकतात.
EN
Wife, children, and elderly parents can claim maintenance under which section of the Cr.P.C.?
अचूक उत्तर: पर्याय (१) 125
सविस्तर कायदेशीर विश्लेषण:
•
फौजदारी प्रक्रिया संहिता, १९७३ चे कलम १२५ (पोटगीचा आदेश):
•
"पत्नी, मुले आणि आई-वडील यांच्या देखभालीसाठी आदेश" (Order for maintenance of wives, children and parents).
•
कलम १२५(१) नुसार पुरेशी साधने असलेल्या कोणत्याही व्यक्तीने सांभाळ करण्यास नकार दिल्यास, प्रथम वर्ग न्यायदंडाधिकारी खालील व्यक्तींना मासिक पोटगी मंजूर करू शकतात:
१.
स्वतःचा निर्वाह करण्यास असमर्थ असलेली पत्नी (घटस्फोटित पत्नीसह).
२.
स्वतःचा निर्वाह करण्यास असमर्थ असलेले औरस किंवा अनौरस अज्ञान बालक.
३.
अपंग असलेले सज्ञान बालक (विवाहित मुलगी वगळून).
४.
स्वतःचा निर्वाह करण्यास असमर्थ असलेले वृद्ध आई किंवा वडील.
•
(भारतीय नागरिक सुरक्षा संहिता, २०२३ चे कलम १४४).
•
इतर पर्यायांचे विश्लेषण:
•
कलम २१०: फिर्यादी खटल्यात पोलीस तपासाचा अहवाल मागवणे.
•
कलम २२५: सत्र न्यायालयात खटल्याचे कामकाज सरकारी अभियोक्त्याद्वारे चालवणे.
•
कलम ११५: न्यायालयात प्रत्यक्ष हजर राहण्यापासून सूट देणे.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
📌 MPSC परीक्षा टीप:
कलम 125 अंतर्गत पोटगीचे दावेदार:
1.
पत्नी (घटस्फोटित पत्नीसह, पुनर्विवाह होईपर्यंत).
2.
औरस व अनौरस अज्ञान मुले.
3.
अपंग सज्ञान मुले (अविवाहित).
4.
आई-वडील (वृद्ध पालक).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (1) 125
Detailed Legal Analysis:
•
Section 125 of the Code of Criminal Procedure, 1973:
•
Titled: *"Order for maintenance of wives, children and parents."*
•
Under Section 125(1), a Magistrate of the first class may order a person having sufficient means who neglects or refuses to maintain his:
(a)
Wife, unable to maintain herself;
(b)
Legitimate or illegitimate minor children;
(c)
Legitimate or illegitimate child suffering physical/mental disability;
(d)
Father or mother, unable to maintain himself or herself;
to pay a monthly allowance for their maintenance.
•
(Corresponding provision under BNSS, 2023: Section 144).
•
Analysis of Other Options:
•
Section 210: Procedure to be followed when there is a complaint case and police investigation in respect of same offence.
•
Section 225: Trial to be conducted by Public Prosecutor in Sessions Court.
•
Section 115: Power to dispense with personal attendance in security proceedings.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
📌 MPSC Exam Tip:
Section 125 Summary:
1.
Fast-track summary remedy against destitution.
2.
Beneficiaries: Wife, minor children, disabled adult children, and dependent parents.