भारतीय राज्यघटनेतील कलम १७ अन्वये अस्पृश्यतेचे उच्चाटन करण्यासाठी आणि अस्पृश्यतेचे आचरण करणाऱ्यास शिक्षेची तरतूद करण्यासाठी संसदेने सर्वप्रथम 'अस्पृश्यता (गुन्हे) कायदा' (Untouchability Offences Act) खालीलपैकी कोणत्या वर्षी संमत केला होता? (१) १९५० (२) १९५५ (३) १९७६ (४) १९८९ योग्य पर्याय निवडा:
EN
To enforce Article 17 of the Constitution and prescribe penalties for practicing untouchability, in which year did the Parliament of India originally enact the 'Untouchability (Offences) Act'?
(1) 1950
(2) 1955
(3) 1976
(4) 1989
Choose the correct option:
योग्य उत्तर: पर्याय (२) - १९५५.
विश्लेषण:
•
संविधानाचे कलम १७ अस्पृश्यता नष्ट करते आणि तिचे कोणत्याही रूपातील आचरण निषिद्ध ठरवते.
•
कलम ३५ अन्वये मिळालेल्या अधिकाराचा वापर करून संसदेने १९५५ मध्ये 'अस्पृश्यता (गुन्हे) कायदा, १९५५' (Untouchability Offences Act, 1955) संमत केला.
•
या कायद्यान्वये अस्पृश्यतेचे आचरण हा दखलपात्र आणि अजामीनपात्र गुन्हा घोषित करण्यात आला.
•
१९७६ मध्ये या कायद्यात व्यापक दुरुस्त्या करून शिक्षा अधिक कठोर करण्यात आल्या आणि कायद्याचे नाव बदलून 'नागरी हक्क संरक्षण कायदा, १९५५' (Protection of Civil Rights Act, 1955) असे करण्यात आले.
•
नंतर १९८९ मध्ये अनुसूचित जाती व अनुसूचित जमाती अत्याचार प्रतिबंधक कायदा (SC/ST Prevention of Atrocities Act, 1989) संमत करण्यात आला.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
कलम १७ बाबत महत्त्वाचे मुद्दे:
१)
'अस्पृश्यता' (Untouchability) हा शब्द संविधानात किंवा कायद्यात कुठेही परिभाषित केलेला नाही.
२)
कलम १७ हा एकमेव असा मूलभूत हक्क आहे ज्याला कोणताही अपवाद नाही (Absolute Right).
३)
मूळ कायदा १९५५ चा, त्याचे नाव १९७६ मध्ये 'नागरी हक्क संरक्षण कायदा' केले.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (2) - 1955.
Analysis:
•
Article 17 of the Constitution abolishes 'Untouchability' and forbids its practice in any form, declaring that the enforcement of any disability arising out of untouchability shall be an offence punishable in accordance with law.
•
Exercising its plenary power under Article 35(a)(ii), Parliament enacted the 'Untouchability (Offences) Act, 1955'.
•
In 1976, this Act was substantially amended and strengthened to make penalties more stringent, and was rechristened as the 'Protection of Civil Rights Act, 1955'.
•
Subsequently, the Scheduled Castes and Scheduled Tribes (Prevention of Atrocities) Act was enacted in 1989 to address caste-based violence.
Distractor Evaluation:
•
Option (1) 1950: Year of Constitution commencement.
•
Option (2) 1955: Original enactment year of Untouchability (Offences) Act (Correct).
•
Option (3) 1976: Year the Act was comprehensively amended and renamed.
•
Option (4) 1989: Enactment year of SC/ST Prevention of Atrocities Act.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Notice: The term 'Untouchability' is defined neither in the Constitution nor in the Protection of Civil Rights Act, 1955. Article 17 is an absolute fundamental right without any constitutional exceptions.