अनुच्छेद 20 नुसार खालील संरक्षणाची हमी दिली आहे: (a) जे कृत्य अपराध असल्याचा दोषारोप करण्यात आला असेल ते कृत्य एखाद्या व्यक्तिने करण्याच्या वेळी अंमलात असलेल्या कायद्याच्या त्यामुळे भंग झाल्या खेरीज अशा कोणत्याही अपराधाबद्दल ती व्यक्ती दोषी ठरवली जाणार नाही. (b) एकाच अपराधाबद्दल एकापेक्षा अधिक वेळा कोणत्याही व्यक्तिवर खटला चालवला जाणार नाही आणि तिला शिक्षा दिली जाणार नाही. (c) कोणत्याही अपराधाचा आरोप असलेल्या कोणत्याही व्यक्तिवर स्वतः विरुद्ध साक्षीदार होण्याची सक्ति केली जाणार नाही. (d) बदनामी संदर्भात कुठलेही अपराध पर्यायी उत्तरे :
EN
Under Article 20 of the Constitution of India, which of the following protections are guaranteed:
(a) No person shall be convicted of any offence except for violation of a law in force at the time of the commission of the act charged as an offence.
(b) No person shall be prosecuted and punished for the same offence more than once.
(c) No person accused of any offence shall be compelled to be a witness against himself.
(d) Any offences relating to defamation.
Alternative answers:
योग्य उत्तर: पर्याय १ (पर्याय (a), (b) आणि (c) योग्य आहेत)
अनुच्छेद 20 मधील तीन प्रमुख संरक्षणे (Article 20):
•
अनुच्छेद 20 (गुन्ह्यांच्या दोषासिद्धीबाबत संरक्षण):
•
20(1) पूर्वलक्षी फौजदारी कायद्यांपासून संरक्षण (Protection against Ex-post Facto Laws): गुन्हा घडल्याच्या वेळी जो कायदा अस्तित्वात होता, त्यानुसारच शिक्षा देता येते; नंतर कायदा करून जुन्या कृतीला गुन्हा ठरवता येत नाही, तसेच शिक्षेचे प्रमाण वाढवता येत नाही.
•
20(2) दुहेरी धोक्यापासून संरक्षण (Protection against Double Jeopardy): एकाच गुन्ह्यासाठी कोणत्याही व्यक्तीवर एकापेक्षा अधिक वेळा खटला चालवला जाणार नाही आणि शिक्षा दिली जाणार नाही.
•
20(3) स्वतःविरुद्ध साक्ष देण्यापासून संरक्षण (Protection against Self-Incrimination): कोणत्याही आरोपीला स्वतःविरुद्ध साक्षीदार होण्याची सक्ती करता येत नाही.
•
विधान (d): 'बदनामी संदर्भात कुठलेही अपराध' हे कलम २० मधील संरक्षणाचा भाग नाही.
•
म्हणून केवळ विधाने (a), (b) आणि (c) योग्य आहेत.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
•
अनुच्छेद 20 आणि 21 हे दोन मूलभूत हक्क राष्ट्रीय आणीबाणीच्या काळातही (कलम ३५२) निलंबित केले जाऊ शकत नाहीत (४४ वी घटनादुरुस्ती कायदा, १९७८).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option 1 (Options (a), (b) and (c) are correct)
Guarantees Under Article 20:
•
Article 20 provides three vital legal protections to accused persons:
1.
Article 20(1) - Protection against Ex-Post Facto Law: No person shall be convicted of any offense except for violation of a law in force at the time of the commission of the act, nor subjected to a penalty greater than that prescribed at that time.
2.
Article 20(2) - Protection against Double Jeopardy: No person shall be prosecuted and punished for the same offense more than once (*nemo debet bis vexari*).
3.
Article 20(3) - Protection against Self-Incrimination: No person accused of any offense shall be compelled to be a witness against himself.
•
Statement (d) concerning defamation is not part of Article 20.
•
Therefore, statements (a), (b), and (c) are the constitutionally guaranteed protections.
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
Crucial Emergency Rule:
Under the 44th Constitutional Amendment Act, 1978, the enforcement of Fundamental Rights under Articles 20 and 21 cannot be suspended even during a National Emergency (Article 359).