भारतीय संविधानाच्या ७३ व्या घटनादुरुस्ती कायदा, १९९२ मधील अनुच्छेद २४३-K (१) अन्वये घटकराज्यातील 'राज्य निवडणूक आयुक्तांची' (State Election Commissioner) नियुक्ती खालीलपैकी कोणामार्फत केली जाते?
EN
Under Article 243-K(1) of the 73rd Constitutional Amendment Act, 1992 of the Constitution of India, by whom is the 'State Election Commissioner' of a State appointed?
स्पष्टीकरण (मराठी):
•
योग्य पर्याय: (२)
•
राज्य निवडणूक आयुक्त नियुक्ती (कलम २४३-K):
•
संविधानाच्या अनुच्छेद २४३-K(१) नुसार, प्रत्येक राज्यातील राज्य निवडणूक आयोगामध्ये एक राज्य निवडणूक आयुक्त असतील आणि त्यांची नियुक्ती संबंधित घटकराज्याचे राज्यपाल (Governor) करतील.
•
पदावरून दूर करण्याची पद्धत: जरी नियुक्ती राज्यपाल करत असले, तरी राज्य निवडणूक आयुक्तांना उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशाप्रमाणेच (सिद्ध झालेले गैरवर्तन किंवा अकार्यक्षमता या आधारे संसदेच्या महाभियोगसदृश प्रक्रियेने) केवळ राष्ट्रपतींच्या आदेशानेच पदावरून दूर करता येते. राज्यपालांना थेट दूर करण्याचा अधिकार नाही.
MPSC परीक्षा टीप
परीक्षेसाठी महत्त्वपूर्ण संकल्पना व शॉर्टकट
राज्य निवडणूक आयुक्तांची नियुक्ती राज्यपाल करतात, परंतु त्यांना पदावरून दूर करण्याची प्रक्रिया उच्च न्यायालयाच्या न्यायाधीशासारखीच असते.
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Explanation (English):
•
Correct Option: (2)
•
Appointment of State Election Commissioner (Article 243-K):
•
Article 243-K(1) provides that the superintendence, direction, and control of elections to Panchayats shall be vested in a State Election Commission consisting of a State Election Commissioner appointed by the Governor.
•
Removal Safeguard: Although appointed by the Governor, the Commissioner can be removed from office only in like manner and on the like grounds as a Judge of a High Court (requiring a parliamentary address).
MPSC EXAM TIP
High-Yield Exam Strategy Tip
The Governor appoints the State Election Commissioner, but the removal procedure is strictly equivalent to that of a High Court Judge.