अचूक उत्तर: पर्याय (३) मतदार नोंदणी अधिकारी
स्पष्टीकरण:
निवडणूक अधिकाऱ्यांची कार्ये व पदे (लोकप्रतिनिधीत्व कायदा, १९५०):
•
मतदार नोंदणी अधिकारी (Electoral Registration Officer - ERO): लोकप्रतिनिधीत्व कायदा, १९५० च्या कलम १३B अन्वये, प्रत्येक विधानसभा व संसदीय मतदारसंघाच्या मतदार याद्या तयार करणे, त्या अद्ययावत करणे व त्यांची दुरुस्ती करणे यासाठी मतदार नोंदणी अधिकारी (ERO) जबाबदार असतो.
•
इतर पदांची कर्तव्ये:
•
मुख्य निवडणूक अधिकारी (CEO - कलम १३A): राज्य स्तरावर निवडणूक कामकाजाचे पर्यवेक्षण करतात.
•
जिल्हा निवडणूक अधिकारी (DEO - कलम १३AA): जिल्हा पातळीवर सर्व निवडणूक कामांचे समन्वय व पर्यवेक्षण करतात (सामान्यतः जिल्हाधिकारी हे DEO असतात).
•
निवडणूक निर्णय अधिकारी (Returning Officer - RO - RPA 1951 कलम २१): प्रत्यक्ष निवडणूक घेणे, उमेदवारी अर्ज स्वीकारणे व निकाल जाहीर करणे यासाठी जबाबदार असतात.
त्यामुळे मतदार याद्या तयार करण्याची जबाबदारी मतदार नोंदणी अधिकारी (ERO) यांची असते.
📌 MPSC परीक्षा टीप: मतदार यादी तयार करणे = मतदार नोंदणी अधिकारी (ERO - RPA 1950 Sec 13B); प्रत्यक्ष निवडणूक घेणे = निवडणूक निर्णय अधिकारी (Returning Officer - RO - RPA 1951 Sec 21); जिल्हास्तरावर प्रमुख = जिल्हा निवडणूक अधिकारी (DEO).
translate
English Explanation / स्पष्टीकरण:
Correct Answer: Option (3) Electoral Registration Officer
Explanation:
Roles of Election Functionaries under RPA 1950 & 1951:
•
Electoral Registration Officer (ERO): Under Section 13B of the Representation of the People Act, 1950, the ERO is directly responsible for the preparation, revision, and maintenance of the electoral rolls for Parliamentary and Assembly constituencies.
•
Roles of other officers:
•
Chief Electoral Officer (CEO - Sec 13A): Supervises the conduct of all elections in the State subject to the superintendence of the ECI.
•
District Election Officer (DEO - Sec 13AA): Coordinates and supervises election work at the district level (usually the District Magistrate/Collector).
•
Returning Officer (RO - RPA 1951 Sec 21): Responsible for conducting the actual election, scrutiny of nomination papers, and declaration of results in a constituency.
Hence, the preparation of electoral rolls is the duty of the Electoral Registration Officer (ERO).
📌 MPSC Exam Tip: Electoral Rolls preparation = Electoral Registration Officer (ERO - RPA 1950 Sec 13B); Conducting the election = Returning Officer (RO - RPA 1951 Sec 21); District oversight = DEO (Sec 13AA).
